Syzygium aromaticum (L.) Merr. & L.M.Perry / goździkowiec korzenny, dostarczający przyprawy znanej od tysięcy lat, to wiecznie zielone drzewo z rodziny mirtowatych (Myrtaceae), którego aromatycznym surowcem są pąki kwiatowe, czyli goździki. Pochodzi z Moluków w Indonezji i dzięki swojej wartości kulinarnej i leczniczej rozprzestrzenił się po całym świecie; przez stulecia napędzał gospodarkę tej części Azji, a już w starożytności ceniły go takie cywilizacje jak syryjska, rzymska i chińska. Jego pąki kwiatowe, zbierane przed rozwinięciem, są najczęściej wykorzystywaną częścią rośliny i nadają wielu potrawom oraz preparatom intensywny aromat i smak.
Skład fitochemiczny goździków, zdominowany przez eugenol, jest przedmiotem szeroko zakrojonych badań naukowych, a właśnie ten związek, obok flawonoidów i kwasów fenolowych, odpowiada za działanie przeciwutleniające i przeciwdrobnoustrojowe opisywane w badaniach laboratoryjnych. Medycyna tradycyjna sięga po tę roślinę przy bardzo różnych dolegliwościach, od bólu zęba po zaburzenia trawienia, a ta wszechstronność wciąż jest przedmiotem badań naukowych, dzięki czemu goździki zachowują znaczenie zarówno w fitoterapii, jak i w kuchniach wielu kontynentów. Olejek eteryczny, znacznie bardziej skoncentrowany niż pąki używane w kuchni, wymaga szczególnych środków ostrożności, opisanych w części o przeciwwskazaniach, zwłaszcza gdy w domu są niemowlęta i małe dzieci.
Nazwy ludowe i międzynarodowe
- Polski: drzewo goździkowe, goździki, goździkowiec korzenny.
- Angielski: clove, clove tree.
- Francuski: clou de girofle, giroflier.
- Hiszpański: clavo aromático, clavo de olor.
- Niemiecki: Gewürznelke, Nelkenbaum.
- Portugalski: cravo, cravo-aromático, cravo-da-índia.
- Włoski: chiodo di garofano, garofano.
Synonimy botaniczne
Syzygium aromaticum ma burzliwą historię taksonomiczną, co odzwierciedlają jego synonimy botaniczne: choć obecna nazwa jest powszechnie przyjęta, z biegiem czasu w obiegu funkcjonowały też inne klasyfikacje, a ich znajomość pomaga prawidłowo zidentyfikować gatunek podczas lektury starszej literatury botanicznej i farmakologicznej, w której goździkowiec często występuje jako Eugenia caryophyllata.
- Caryophyllus aromaticus L.
- Eugenia aromatica (L.) Baill.
- Eugenia caryophyllata Thunb.
- Eugenia caryophyllus (Spreng.) Bullock & S.G.Harrison
- Jambosa caryophyllus (Thunb.) Nied.
Rodzina botaniczna: Myrtaceae
Rodzina mirtowatych (Myrtaceae) obejmuje około 130 rodzajów i ponad 5600 gatunków, występujących głównie w strefie tropikalnej i subtropikalnej. Tworzą ją drzewa i krzewy o zimozielonych, zwykle aromatycznych liściach oraz kwiatach z licznymi pręcikami, a należą do niej gatunki o dużym znaczeniu gospodarczym, takie jak eukaliptus, gujawa i jabuticaba, a także liczne rośliny ozdobne i lecznicze.
Jako przedstawiciel mirtowatych goździkowiec dzieli ze swoimi krewnymi bogactwo olejków eterycznych, które stanowią podstawę jego aromatu i dużej części badanych właściwości. Rodzina ta słynie z wytwarzania terpenów i polifenoli, czyli związków, które w badaniach wiąże się z działaniem przeciwutleniającym, przeciwzapalnym i przeciwdrobnoustrojowym, co czyni ją cennym źródłem surowców dla przemysłu farmaceutycznego, kosmetycznego i spożywczego, a wiele należących do niej gatunków wciąż bada się pod kątem możliwych korzyści zdrowotnych.
Wykorzystywane części do herbat i preparatów
Suszone pąki kwiatowe, czyli goździki sprzedawane jako przyprawa, zawierają najwięcej olejku eterycznego i są najpowszechniej wykorzystywaną częścią rośliny, choć używa się również liści, a olejek eteryczny, otrzymywany przez destylację, jest najbardziej skoncentrowaną postacią surowca i wymaga największej ostrożności przy stosowaniu.
- Liście
- Olejek eteryczny
- Suszone pąki kwiatowe
Etnobotaniczne i tradycyjne zastosowania
Poniższe zastosowania odzwierciedlają zapisy medycyny ludowej i tradycyjnych systemów leczniczych z różnych regionów, od Indii po Chiny, i nie są równoznaczne z potwierdzonymi wskazaniami klinicznymi.
- Łagodzenie bólu zęba i stanu zapalnego dziąseł
- Łagodzenie nudności i wymiotów
- Nieświeży oddech, w postaci płukanek i żucia pąków
- Środek odstraszający owady
- Środek pobudzający seksualnie (afrodyzjak) w medycynie ludowej
- Środek pobudzający trawienie i wiatropędny
- Środek wykrztuśny i przeciwkaszlowy
- Tradycyjny środek wspomagający przy łagodnych infekcjach dróg oddechowych
Właściwości terapeutyczne
Wymienione poniżej właściwości streszczają działania opisane w badaniach laboratoryjnych i na modelach zwierzęcych, a także w tradycyjnym stosowaniu, przy czym niewiele z nich potwierdzono w badaniach klinicznych z udziałem ludzi.
- Antyseptyczne (tradycyjnie odnotowywane w higienie jamy ustnej i przy drobnych ranach)
- Larwobójcze (działanie na larwy owadów obserwowane w laboratorium)
- Neuroprotekcyjne (działanie analizowane we wstępnych badaniach, bez potwierdzenia klinicznego)
- Przeciwbakteryjne (hamowanie wzrostu bakterii obserwowane w testach laboratoryjnych)
- Przeciwbólowe (tradycyjnie stosowane w łagodzeniu bólu, zwłaszcza zębów)
- Przeciwdrożdżakowe (działanie wobec gatunków Candida obserwowane in vitro)
- Przeciwgrzybicze (hamowanie wzrostu grzybów obserwowane w testach laboratoryjnych)
- Przeciwutleniające (neutralizacja wolnych rodników w testach laboratoryjnych)
- Przeciwwirusowe (działanie obserwowane wyłącznie w badaniach laboratoryjnych)
- Przeciwzapalne (zmniejszenie markerów stanu zapalnego we wstępnych badaniach)
- Rozluźniające mięśnie (tradycyjnie odnotowywane w masażach z rozcieńczonym olejkiem)
- Wiatropędne (tradycyjnie stosowane w celu zmniejszenia ilości gazów jelitowych)
- Wspomagające trawienie (tradycyjnie odnotowywane jako pomoc przy trawieniu)
Profil fitochemiczny
Eugenol jest głównym składnikiem olejku eterycznego z pąków, a towarzyszą mu octan eugenolu i beta-kariofilen, natomiast suszone pąki gromadzą ponadto garbniki, kwasy fenolowe i flawonoidy, czyli grupy związków łączone w literaturze naukowej z opisywanym działaniem przeciwutleniającym.
- Alfa-humulen
- Beta-kariofilen
- Bikornina
- Eugenina
- Eugenol
- Farnezol
- Flawonoidy (kemferol, kwercetyna, ramnetyna)
- Galotaniny
- Kampesterol
- Kumaryny
- Kwas elagowy
- Kwas ferulowy
- Kwas galusowy
- Kwas kawowy
- Kwas oleanolowy
- Kwas salicylowy
- Octan eugenolu
- Salicylan metylu
- Seskwiterpeny
- Stigmasterol
- Taniny
- Triterpenoidy
- Wanilina
Formy przygotowania (herbaty, nalewki, ekstrakty)
Pąki stosuje się przede wszystkim w naparach, odwarach i nalewkach, standaryzowane ekstrakty trafiają do produktów przemysłowych, a olejek eteryczny jest zarezerwowany do dobrze rozcieńczonego stosowania zewnętrznego i do aromaterapii, zawsze w granicach ograniczeń opisanych w przeciwwskazaniach.
- Ekstrakt płynny
- Ekstrakt suchy
- Nalewka
- Napar
- Odwar
- Olejek eteryczny (rozcieńczony, do użytku zewnętrznego)
Synergia z innymi roślinami
Zdrowie jamy ustnej
Połączenie goździków z mirrą (Commiphora myrrha) i nagietkiem (Calendula officinalis) jest tradycyjnie stosowane w płynach do płukania ust i naturalnych pastach do zębów, a przekazy łączą je z pielęgnacją wrażliwych dziąseł oraz z aftami i nieświeżym oddechem. W tej tradycji eugenol z goździków wnosi miejscowe działanie znieczulające i antyseptyczne, a mirra i nagietek swoją renomę środków wspomagających gojenie i przeciwzapalnych, tworząc razem zestaw ukierunkowany na higienę jamy ustnej, który jednak nie zwalnia z wizyty u dentysty.
Wsparcie trawienia
Połączenie goździków z imbirem (Zingiber officinale) i cynamonem (Cinnamomum verum) tworzy wiatropędną mieszankę tradycyjnie stosowaną w celu łagodzenia wzdęć, kolek i uczucia ciężkostrawności. Medycyna ludowa przypisuje tym trzem przyprawom, stosowanym razem, pobudzanie wydzielania soków trawiennych i działanie uspokajające na skurcze jelit, a podaje je zwykle w postaci naparu po obfitych posiłkach.
Dolegliwości mięśniowe i stawowe
W zastosowaniach zewnętrznych goździki tradycyjnie łączy się z pieprzem cayenne (Capsicum annuum) i rozmarynem (Rosmarinus officinalis) w olejkach do masażu i balsamach używanych przy dolegliwościach mięśniowych i stawowych, także w przebiegu zapalenia stawów i reumatyzmu, co nie zastępuje opieki lekarskiej. W tym połączeniu eugenol z goździków odpowiada za miejscowe działanie przeciwbólowe, kapsaicyna z papryki za rozgrzewanie i pobudzanie krążenia w skórze, a rozmaryn za związki kojarzone z rozluźnieniem mięśni, przy czym zawsze chodzi o dobrze rozcieńczone preparaty, stosowane z dala od oczu i błon śluzowych i przechowywane poza zasięgiem dzieci.
Przepisy i protokoły użycia
Płukanka z goździków na ból zęba
Składniki: 5 goździków, 200 ml wody.
Sposób przygotowania: Zagotuj wodę, zdejmij z ognia, dodaj goździki i odstaw na 10 minut do zaparzenia; następnie przecedź, poczekaj, aż płyn przestygnie do letniej temperatury, i płucz usta przez 30 sekund, bez połykania, dwa lub trzy razy dziennie. Eugenol zawarty w goździkach działa miejscowo znieczulająco, a płukanka ta jest tradycyjnie stosowana w celu doraźnego łagodzenia bólu zęba i stanów zapalnych dziąseł, co nie zwalnia z wizyty u dentysty, jeśli ból się utrzymuje, i nie należy jej podawać małym dzieciom, które mogą połknąć płyn.
Napar z goździków i cynamonu na trawienie
Składniki: 3 goździki, 1 mała laska cynamonu, 200 ml wrzącej wody, miód lub cytryna (opcjonalnie).
Sposób przygotowania: Wrzuć goździki i cynamon do wrzącej wody, przykryj i odstaw na 5 do 7 minut, a następnie przecedź i według uznania osłódź miodem lub dodaj kilka kropli soku z cytryny. Tradycja zaleca filiżankę po posiłkach jako wsparcie trawienia albo rano, ze względu na pobudzający smak, jaki nadaje cynamon, a mieszanka łączy tradycyjnie przypisywane goździkom działanie wiatropędne z rozgrzewającymi właściwościami cynamonu. Wersji z miodem nie należy podawać dzieciom poniżej 1. roku życia, a kobiety w ciąży, kobiety karmiące piersią oraz osoby przyjmujące leki przeciwzakrzepowe lub leki na cukrzycę powinny przed regularnym stosowaniem skonsultować się z pracownikiem ochrony zdrowia.
Olejek do masażu z goździkami
Składniki: 10 kropli olejku eterycznego z goździków, 30 ml oleju roślinnego (ze słodkich migdałów lub jojoba).
Sposób przygotowania: Wymieszaj olejek eteryczny z olejem roślinnym w butelce z ciemnego szkła, najpierw wykonaj próbę na niewielkim fragmencie skóry i, jeśli nie wystąpi reakcja, nałóż niewielką ilość na bolesne miejsce, delikatnie masując aż do wchłonięcia, raz lub dwa razy dziennie. Masaż, tradycyjnie stosowany w celu łagodzenia bólów i napięć mięśniowych, łączy dotyk z miejscowym działaniem przeciwbólowym przypisywanym eugenolowi. Preparat jest przeznaczony wyłącznie dla dorosłych, można go nakładać tylko na nieuszkodzoną skórę, z dala od oczu i błon śluzowych, i nigdy nie wolno go stosować u niemowląt ani małych dzieci.
Nalewka z goździków do użytku zewnętrznego
Składniki: 50 g suszonych goździków, 250 ml alkoholu zbożowego o stężeniu 70%.
Sposób przygotowania: Włóż goździki do słoika z ciemnego szkła, zalej alkoholem, szczelnie zamknij i odstaw na 14 dni w chłodne, ciemne miejsce, codziennie wstrząsając; następnie przecedź i przechowuj nalewkę w butelce z zakraplaczem. Rozcieńcz od 10 do 20 kropli w wodzie do płukania ust, bez połykania, lub do stosowania zewnętrznego na drobne, powierzchowne rany, czyli w sposób, w jaki nalewkę z goździków tradycyjnie wykorzystuje się jako naturalny środek antyseptyczny, i zawsze przechowuj butelkę poza zasięgiem dzieci.
Powyższe preparaty opierają się na tradycyjnych przekazach i nie zastępują fachowej porady. Przed jakimkolwiek stosowaniem wewnętrznym zapoznaj się z przeciwwskazaniami i interakcjami opisanymi w tym artykule.
Powyższe preparaty opierają się na tradycyjnych przekazach i nie zastępują fachowej porady. Przed każdym zastosowaniem wewnętrznym należy zapoznać się z przeciwwskazaniami i interakcjami opisanymi w niniejszym artykule.
Powiązane terapie
Aromaterapia
W aromaterapii olejek eteryczny z goździków ceniony jest za ciepły, pobudzający zapach, a jego inhalacja w dyfuzorach lub parownikach jest tradycyjnie kojarzona z uczuciem jasności umysłu i zmniejszeniem zmęczenia, choć brakuje badań klinicznych, które potwierdzałyby te efekty. W masażach, zawsze rozcieńczony w oleju roślinnym, bywa stosowany do łagodzenia bólów mięśni i stawów dzięki działaniu rozgrzewającemu, a służy też do aromatyzowania pomieszczeń i odstraszania owadów. Dyfuzję należy prowadzić w przewietrzanych pomieszczeniach i z dala od niemowląt i małych dzieci, czyli grupy, u której olejku eterycznego z goździków nie należy stosować.
Fitoterapia kliniczna
W fitoterapii klinicznej goździki występują w standaryzowanych preparatach, takich jak ekstrakty i kapsułki, i są stosowane przede wszystkim przy dolegliwościach trawiennych, takich jak dyspepsja i wzdęcia, na podstawie opisywanego przez tradycję działania wiatropędnego i rozkurczowego. Obserwowana w laboratorium aktywność przeciwutleniająca i przeciwdrobnoustrojowa skłania do badań nad ich rolą wspomagającą, ale nie uprawnia do zastępowania konwencjonalnego leczenia zakażeń czy stanów zapalnych, a dawkę, formę stosowania i możliwe interakcje z lekami powinien ustalić wykwalifikowany pracownik ochrony zdrowia, stosownie do stanu każdego pacjenta.
Stomatologia naturalna
Goździki zajmują szczególne miejsce w stomatologii naturalnej za sprawą eugenolu, ich głównego składnika czynnego, powszechnie stosowanego jako miejscowy środek przeciwbólowy i antyseptyczny w łagodzeniu bólu zębów, zapalenia dziąseł i innych stanów zapalnych jamy ustnej. U dorosłych można je stosować w postaci dobrze rozcieńczonego olejku eterycznego, w małej ilości i bez połykania, albo w domowych płukankach, a obserwowana w badaniach aktywność wobec bakterii jamy ustnej, w połączeniu z łagodzeniem bólu opisywanym przez tradycję, uczyniła z goździków popularny domowy środek, który mimo to nie zastępuje oceny stomatologicznej. U niemowląt z bólem przy ząbkowaniu olejku goździkowego nigdy nie wolno wcierać w dziąsła.
Przeciwwskazania i skutki uboczne
Przeciwwskazania ogólne
Goździki są przeciwwskazane u osób ze stwierdzoną nadwrażliwością na którykolwiek składnik rośliny, zwłaszcza na eugenol, choć reakcje alergiczne zdarzają się rzadko. Kobiety w ciąży i karmiące piersią powinny unikać stosowania w wysokich dawkach leczniczych, ponieważ brakuje wystarczających badań potwierdzających bezpieczeństwo w tych okresach, a dzieci poniżej 6. miesiąca życia nie powinny otrzymywać goździków bez zalecenia lekarza, podobnie jak preparatów z miodem nie należy podawać dzieciom poniżej 1. roku życia ze względu na ryzyko botulizmu. Osoby z zaburzeniami krzepnięcia krwi lub przyjmujące leki przeciwzakrzepowe muszą zachować ostrożność, ponieważ związki obecne w roślinie mogą nasilać działanie przeciwzakrzepowe i zwiększać ryzyko krwotoków.
Olejek eteryczny a niemowlęta i małe dzieci
Olejku eterycznego z goździków nigdy nie wolno stosować u niemowląt ani małych dzieci, ani doustnie, ani poprzez nakładanie na dziąsła, co jest popularną praktyką przy bólu zęba lub dyskomforcie związanym z ząbkowaniem. Ten bogaty w eugenol olejek jest hepatotoksyczny (uszkadza wątrobę) w przypadku przedawkowania, a udokumentowano przypadki ciężkiego, a nawet śmiertelnego uszkodzenia wątroby u niemowląt i małych dzieci po zastosowaniu olejku goździkowego, zwykle wcieranego w dziąsła przy bólu zęba lub ząbkowaniu, a także epizody przypadkowego połknięcia. Butelkę należy przechowywać poza zasięgiem dzieci, a każde przypadkowe połknięcie wymaga pilnej pomocy lekarskiej.
Skoncentrowane stosowanie wewnętrzne u dorosłych
Również u dorosłych wewnętrzne stosowanie olejku eterycznego z goździków lub skoncentrowanych ekstraktów wymaga ostrożności i konsultacji ze specjalistą, ponieważ eugenol w dużych dawkach może uszkadzać wątrobę. Osoby z chorobami wątroby powinny unikać tych postaci, a spożywania pąków jako przyprawy, w ilościach kulinarnych, nie należy utożsamiać z leczniczym stosowaniem skoncentrowanego olejku.
Częste skutki uboczne
Skutki uboczne goździków są zwykle łagodne i występują rzadko, ale nadmierne spożycie może powodować podrażnienie przewodu pokarmowego, nudności lub wymioty. Nałożony w postaci nierozcieńczonej na skórę lub błony śluzowe olejek eteryczny może wywołać podrażnienie, kontaktowe zapalenie skóry lub reakcje alergiczne u osób wrażliwych, dlatego warto przestrzegać zalecanych rozcieńczeń i przed nałożeniem mieszanki na większe powierzchnie sprawdzić ją na niewielkim fragmencie skóry.
Interakcje z lekami
Goździki mogą wchodzić w interakcje z niektórymi lekami, a związki zawarte w roślinie mogą nasilać działanie leków przeciwzakrzepowych, takich jak warfaryna, zwiększając ryzyko krwawienia. Osoby przyjmujące leki na cukrzycę powinny uważnie kontrolować poziom glukozy we krwi, ponieważ goździki mogą mieć łagodne działanie obniżające stężenie cukru, a eugenol może wpływać na metabolizm niektórych leków przez układ cytochromu P450, dlatego rozsądnie jest skonsultować się z pracownikiem ochrony zdrowia przed łączeniem goździków, zwłaszcza w postaci skoncentrowanej, z innymi terapiami.
Ciekawostki
Pochodzenie nazwy
Portugalska nazwa „cravo” pochodzi od łacińskiego słowa clavus, oznaczającego „gwóźdź”, i nawiązuje do kształtu suszonego pąka kwiatowego, a ten sam obraz pojawia się w innych językach, jak w angielskim „clove” czy hiszpańskim „clavo de olor”, a także w polskim „goździku”, którego nazwa wywodzi się od „gwoździka”, czyli małego gwoździa. Etymologia pokazuje, jak uważnie ludy handlujące tą przyprawą i korzystające z niej przyglądały się jej budowie, i potwierdza, jak dawne jest to zastosowanie.
Najstarsze drzewo
Na wyspie Ternate w Indonezji rośnie drzewo goździkowca znane jako Afo, przez wielu specjalistów uważane za najstarsze na świecie, o szacowanym wieku od 350 do 400 lat, które uchodzi za żywe świadectwo kulturowego i gospodarczego znaczenia tej przyprawy. Według przekazów w XVIII wieku sadzonki tego drzewa ukradł francuski podróżnik Pierre Poivre i przewiózł je do innych regionów, co przyczyniło się do rozszerzenia uprawy goździkowca poza Moluki.
Zastosowanie w starożytności
Goździki mają imponującą historię, a archeologiczne ślady ich użycia w Syrii datuje się na około 1720 p.n.e. W starożytnych Chinach, około 200 p.n.e., ministrowie mieli zwyczaj trzymać goździki w ustach, by odświeżyć oddech przed rozmową z cesarzem, a obecność przyprawy w tekstach indyjskich, takich jak Ramajana i Charaka Samhita, oraz jej dotarcie do Rzymu w I wieku n.e. pokazują, jak szeroko była rozpowszechniona i jak wielkim prestiżem cieszyła się w różnych kulturach na długo przed epoką kolonialną.
Najczęściej zadawane pytania
Czy herbata z goździków pomaga schudnąć?
Nie ma solidnych dowodów naukowych na to, że napar z goździków sam w sobie sprzyja odchudzaniu. Niektóre badania sugerują, że goździki mogą mieć łagodne działanie termogeniczne i wpływać na metabolizm, ale utrata masy ciała zależy od połączenia zbilansowanej diety, aktywności fizycznej i zdrowego stylu życia, a napar może co najwyżej towarzyszyć tym nawykom, nie będąc samodzielnym rozwiązaniem.
Czy napar z goździków można stosować na skórę?
Ze względu na właściwości antyseptyczne i przeciwzapalne opisywane w tradycji i w badaniach laboratoryjnych napar z goździków stosuje się w okładach na trądzik, łagodne stany zapalne i drobne rany, choć wciąż brakuje potwierdzenia w solidnych badaniach klinicznych. Warto używać go w postaci rozcieńczonej i najpierw wykonać test wrażliwości, aby uniknąć podrażnień, a działanie przeciwutleniające przypisywane piciu naparu nie ma udowodnionego wpływu na skórę.
Czy dzieci mogą stosować goździki?
Lecznicze stosowanie goździków u dzieci wymaga ostrożności i zawsze konsultacji z pediatrą, a preparatów z miodem nie należy podawać dzieciom poniżej 1. roku życia ze względu na ryzyko botulizmu. Wysokie dawki lecznicze nie są wskazane dla małych dzieci, a olejku eterycznego z goździków nigdy nie wolno stosować u niemowląt ani małych dzieci, czyli w grupie, w której udokumentowano przypadki ciężkiego, a nawet śmiertelnego uszkodzenia wątroby.
Czy olejek goździkowy można wcierać w dziąsła niemowlęcia?
Nie, a tej popularnej praktyki, stosowanej w celu łagodzenia bólu zęba lub dyskomfortu przy ząbkowaniu, należy unikać: bogaty w eugenol olejek goździkowy jest hepatotoksyczny w przypadku przedawkowania, a udokumentowano przypadki ciężkiego, a nawet śmiertelnego uszkodzenia wątroby u niemowląt i małych dzieci po takim zastosowaniu. Przy dolegliwościach związanych z wyrzynaniem się zębów bezpieczną drogą jest rozmowa z pediatrą lub stomatologiem dziecięcym.
Czy herbatę z goździków można pić codziennie?
Umiarkowane picie naparu z goździków przez zdrowych dorosłych jest zwykle uważane za bezpieczne, ale codzienne i długotrwałe spożywanie dużych ilości może prowadzić do skutków ubocznych lub interakcji z lekami, zwłaszcza u osób z wcześniej istniejącymi chorobami lub przyjmujących inne leki. Dlatego zaleca się robienie przerw albo konsultację z pracownikiem ochrony zdrowia w celu ustalenia odpowiedniej częstotliwości i ilości w danym przypadku.
Czy osoby przyjmujące leki przeciwzakrzepowe mogą pić herbatę z goździków?
Osoby przyjmujące leki przeciwzakrzepowe, takie jak warfaryna, powinny zachować ostrożność, ponieważ związki zawarte w goździkach mogą nasilać działanie tych leków i zwiększać ryzyko krwawienia. Ta sama ostrożność dotyczy osób przyjmujących leki na cukrzycę, gdyż goździki mogą mieć łagodne działanie obniżające poziom cukru we krwi, a w obu przypadkach zaleca się rozmowę z lekarzem przed regularnym stosowaniem, zwłaszcza postaci skoncentrowanych.
Uwaga: ta treść ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady specjalisty. Przed zastosowaniem roślin leczniczych skonsultuj się z lekarzem lub fitoterapeutą, zwłaszcza w ciąży, w okresie karmienia piersią lub podczas przyjmowania leków.
Referencje i badania naukowe
- PMC1993 Hartnoll G, et al. Near fatal ingestion of oil of cloves. Archives of Disease in Childhood. 1993.
- PMC2005 Janes SE, et al. Essential oil poisoning: N-acetylcysteine for eugenol-induced hepatic failure and analysis of a national database. European Journal of Pediatrics. 2005.
- PMC2014 Cortés-Rojas DF, et al. Clove (Syzygium aromaticum): a precious spice. Asian Pac J Trop Biomed. 2014.
- PMC2024 Zakaria NH, et al. Stress-relieving properties of a polyherbal blend with Syzygium aromaticum L. and Coffea canephora Pierre ex A. Froehner: A review and bibliometric analysis. The world journal of biological psychiatry : the official journal of the World Federation of Societies of Biological Psychiatry. 2024.
- PMC2021 Vicidomini C, et al. Molecular Basis of the Therapeutical Potential of Clove (Syzygium aromaticum L.) and Clues to Its Anti-COVID-19 Utility. Molecules (Basel, Switzerland). 2021.
